ITBlog

Wstęp

Jeśli chcesz mieć szybki wgląd w stan swojej sieci LAN oraz pracujących w niej urządzeń to ciekawym rozwiązaniem jest system Observium. Jest to aplikacja pozwalająca monitorować za pomocą protokołu SNMP różne urządzenia pracujące w sieci LAN jak i WAN. Protokół ten jest stosowany od wielu lat, a zatem działa na prawie każdym urządzeniu sieciowym oraz IoT.

Oprogramowanie Observium można zainstalować na Linux, Windows, w maszynie wirtualnej oraz w kontenerze Docker. W tym wpisie pokazane zostanie rozwiązanie bazujące na kontenerach Docker (na systemie Linux Ubuntu) oraz na kontenerach RouterOS. Instalacja Docker dla Linux jest opsiana tutaj.

Całość tego systemu składa się z wielu współpracujących programów ale najważniejsze to:

• programy SNMP do odpytywania urządzeń o ich stan
• baza danych (mySQL/mariaDB)
• interfejs WWW

Observium w Docker na Ubuntu

To rozwiązanie bazuje na dwóch kontenerach Docker.

• bazie danych mySQL
• pakiecie Observium

W sieci znajdziemy wiele gotowców uruchomienia stosu kontenerów (stosu mikrousług) ale dość ciekawym rozwiązanie jest pokazane tutaj. Mamy tutaj dwie opcje uruchomienie systemu:

• przygotować pliki konfiguracyjne kontenerów ręcznie
• wykorzystać gotowca ‚docker compose’

Ręczne przygotowanie kontenerów

W tym rozwiązaniu przygotujemy dwa pliki konfiguracyjne dla kontenera z bazą danych oraz kontenera Observium. Najpierw tworzymy katalog na dane (np w naszym katalogu domowym):

# mkdir -p observium-docker/{data, logs, rrd}

To polecenia utworzy katalog ‚observium-docker’ a w nim trzy katalogi: data, logs, rrd. Ważne aby znać pełną ścieżkę do tych katalogów ponieważ będziemy jej używać poniżej. W tym przykładzie zakładamy, że ta ścieżka to: ‚/home/yyy/docker/observium-docker’. W przypadku Twojej instalacji zdecyduj gdzie umieścisz katalog z całym projektem, zwłaszcza zwróć uwagę na nazwę katalogu domowego (Twój login).

Teraz przygotujemy plik na konfigurację kontenera z bazą danych: tworzymy plik np. za pomocą polecenia:

# nano observium_base.sh

Wpisujemy do niego polecenia:

 docker run --name observium_base \
 -v /home/yyy/observium-docker/data:/var/lib/mysql \
 -e MYSQL_ROOT_PASSWORD=zaq12wsx \
 -e MYSQL_USER=observium \
 -e MYSQL_PASSWORD=zaq12wsx \
 -e MYSQL_DATABASE=observium \
 -e TZ=$(cat /etc/timezone) \
 mariadb

Polecenie ‚-v /home/yyy/observium-docker/data:/var/lib/mysql’ zamontuje pierwszy z podanych katalogów z fizycznego komputera do wnętrza kontenera do katalogu ‚/var/lib/mysql’. Ustal też swoje hasła do bazy dla roota i zwykłego użytkownika. Strefa czasowa zostanie pobrana z systemowego pliku /etc/timezone i dla nas to ‚Europe/Warsaw’. Nazwa bazy danych to ‚obserwium’ tak samo nazywa się zwykły użytkownik w bazie. Opcje je możesz  dostosować do swoich potrzeba ale wymagane będzie skorzystanie z tych nazw w dalszym toku konfiguracji. Ostatni linia to nazwa kontenera jaki zostanie pobrany z skonfigurowanego w Twoim systemie huba Dockera.

Uwaga: domyślny port bazy danych pracuje na TCP 3306 zatem upewnij się, że na twoim systemie jest on wolny. Jeśli nie, to zmień go w kontenerze przez opcję: ‚-p 10000:3306’ czyli teraz kontener na Twoim komputerze otworzy port 10000 i przekieruje z niech ruch na port wewnętrzny do Dockera, do bazy danych na 3306. Ponieważ w podanym przykładzie na maszynie z naszym Dockerem już pracuje mySQL na porcie 3306 trzeba dodać jedną opcję do powyższego pliku (przed linię z ‚mariadb’):

-p 10000:3306 \

Podaj taki port (pierwszy w tym wpisie) jaki masz wolny, plik zapisz. Jakie porty masz aktualnie otwarte na komputerze sprawdzisz poleceniem np.: ‚netstat | less’ pod Linix albo ‚netstat | more’ pod Windows.

Plik zapisujemy i tworzymy kolejny z systemem Observium:

# nano observium.sh

Wpisujemy do nie go polecenia:

 docker run --name observium --link observium_base:observium_base \
 -v /home/yyy/observium-docker/logs:/opt/observium/logs \
 -v /home/yyy/observium-docker/rrd:/opt/observium/rrd \
 -e OBSERVIUM_ADMIN_USER=admin \
 -e OBSERVIUM_ADMIN_PASS=zaq12wsx \
 -e OBSERVIUM_DB_HOST=observium_base \
 -e OBSERVIUM_DB_USER=observium \
 -e OBSERVIUM_DB_PASS=zaq12wsx \
 -e OBSERVIUM_DB_NAME=observium \
 -e OBSERVIUM_BASE_URL=http://192.168.53.110:8888 \
 -e TZ=$(cat /etc/timezone) \
 -p 8888:80 \
 mbixtech/observium:latest

Zauważ, że powtarzają się tu nazwy z poprzedniego pliku: katalog na dane, nazwa kontenera z bazą, nazwa bazy, nazwa uzytkownika bazy i hasło itp. Jak coś zmieniasz w pliku pierwszej konfiguracji (bazy) to musisz to ująć tez i tu. Podany adres IP to adres maszyny na której pracuje Twój Docker – dostosuj do do swojej konfiguracji. Podany port (8888) to port na jakim Docker nasłuchuje żądań klientów WWW. Linia ‚-p 888:80’ dokonuje przekierowania port 8888 z komputera fizycznego na port 80 pracujący wewnątrz Dockera. Na tym porcie zalogujemy sie do panelu WWW aplikacji Observium. Sprawdź czy masz ten port wolny np za pomocą:

# netstat -aon | grep '8888' (Linux)
# netstat -aon | find '8888' (Windows)

Jak nie otrzymasz żadnego wyniku to możesz ten port użyć, jak coś się pokaże to daj inny. Teraz czas na uruchomienie kontenerów. Ważną kwestia jest kolejność: najpierw baza a potem Observium ponieważ Observium aktywnie korzysta z bazy i musi ona być zainicjalizowana jako pierwsza.

Uwaga do innego portu naszej bazy: ponieważ kontenery łączą się wewnętrzną magistralą Dockera (opcja –link) to w konfiguracji Observium nic nie trzeba zmieniać.

Jak już mamy pliki konfiguracyjne to czas na uruchomienie kontenerów. najlepiej w osobnych terminalach, a do tego przyda sie program screen lub tmux. Musimy jeszcze nadać uprawnienia do uruchamiania plików:

# chmod +x observium_base.sh
# chmod +x observium.sh

Otwieramy w nim dwa okna i w pierwszym uruchamiamy kontener z bazą a w drugim z Observium. Do uruchomienia będzie wymagane sudo, a pierwsze uruchomienie powoduje, że Docker pobiera kolejne warstwy kontenera co może chwilkę zająć. Wygląda to jak niżej:

Kiedy warstwy zostaną pobrane kontener powinien się uruchomić, chyba że mamy błędny plik. Efekt na konsoli powinien być jak niżej:

Czy to działa? Sprawdzisz za pomocą polecenia mysql (o ile masz je zainstalowane) ale jak mamy taki ekran to działa. Do bazy zalogujesz się za pomocą (tylko jak masz zainstalowany w systemie mySQL/mariaDB):

# mysql -u root -p -P 10000

Powinno dać taki efekt (to właściwy serwer ba bo widać w nim bazę dla Observium):

Teraz uruchamiamy drugi kontener (drugie okno tmux):

# sudo ./observium.sh

I czekamy na pobranie (to chwile potrwa bo około 400MB jest do pobrania). Jak się uruchomi poprawnie to mamy:

Uwaga: żadnego z tych okien nie zamykaj bo pracują w nim kontenery, można je uruchomić z opcją ‚-d’ i wtedy przejdą do tła a konsola zostanie zwolniona. Jeśli wszystko poszło dobrze to nasz Observium pracuje na adresie i porcie podanym w drugim pliku, zalogujemy się zatem:

Automatyczne przygotowanie kontenerów

..w opracowaniu..

Observium w kontenerze RouterOS

..w opracowaniu..

Konfiguracja SNMP

Linux

• Instalacja

Instalacja wymaga aktualizacji pakietów oraz instalacji:

# sudo apt update
# sudo apt install snmp snmpd snmp-mibs-downloader

• Konfiguracja

Pojawi sie katalog /etc/snmp a w nim dwa pliki: dla klienta ‚snmp.conf’ oraz dla serwera ‚snmpd.conf’ My skonfigurujemy tu ten drugi aby można było odpytywać nasz komputer:

# sudo nano /etc/snmp/snmpd.conf

Domyślnie po instalacji usługa działa tylko na interfejsie pętli zwrotnej:  szukamy linii z: ‚agentaddress  127.0.0.1,[::1]’ – to uruchamia usługe SNMP tylko na adresie pętli zwrotnej a my chcemy dostać się do parametrów SNMP z sieci LAN zatem komentujemy ta linie i wstawiamy:

# Dla IPv4
agentaddress udp:161
# rocommunity public 0.0.0.0/0

# Dla IPv6
agentaddress udp6:161
#rocommunity6 public ::/0

Linie zakomentowane to tak na wypadek gdyby w dalszej części pliku ich nie było (ale powinny być) i mówią o nazwie wspólnowy.

• Testowanie

Przeładujemy usługę SNMP:

# sudo systemctl reload snmpd

I możemy sprawdzić czy działa i na jakim porcie nasłuchuje:

# netstat -aon | less

Powinno być cos takiego:

Widać, że SNMP pracuje na protokole IPv4 i IPv6 na porcie 161. Od teraz możemy nasz host monitorować w Observium i nie tylko.  za pomocą snmpwalk sprawdzimy co tam piszczy w naszej maszynie. Składania:

# snmpwalk -v 2c -c public 127.0.0.1

lub gdy pracujemy na innej maszynie (IP dostosuj do swojego):

# snmpwalk -v 2c -c public 192.168.55.1

• Maszyna za NATem

…

Windows

…

RouterOS

Tutaj nic nie trzeba instalować tylko włączyć. Na konsoli wygląda to tak (za pomocą WinBob menu IP/SNMP):

Klikamy w Enabled, ustalamy dane kontaktowe i lokalizacje (opcjonalnie) oraz ustalamy wersje (2 nie obsługuje szyfrowania, 3 już tak). Klikając w Communities jeszcze ustalamy nazwę wspólnoty (domyślnie jest: public). Tyle podstawowej (nieszyfrowanej) komunikacji. Ta opcja pozwala tylko czytać z urządzenia, co nam wystarczy.  Czy działa. Sprawdzimy na Linux poleceniem:

# snmpwalk -v 2c -c public 192.168.55.1

Adres podaj z Twojej sieci. Jak działa przeleci po ekranie masa informacji.

Konfiguracja Observium

..w opracowaniu..

Sprzęt do Observium

Tutaj nic szczególnego nie potrzebujemy ponieważ całość nie zajmuje wiele zasobów. Przykładowa konfiguracja w tym wpisie pracuje na bardzo starym komputerku: płyta Mini-ITX Gigabyte GS-J1900N-D3V, wbudowany procesor (bez wentylatora zatem super cichy), 8 GB RAM DDR4, dysk SSD, dwa interfejsy LAN (wystarczy jeden). Taka prosta maszynka i można na niej, dla małej sieci, prowadzić monitoring parametrów i wiele więcej. Poniżej widok komputerka z kontenerami:

Zasilanie z zasilacz 12V 5A (buforowy) i jedziemy z różnymi tematami na Linux 🙂